สมเด็จช่วง (ช่วง บุนนาค) มีพี่น้องร่วมบิดามารดา 9 คน ใครบ้าง ?
ปดิวลดา บวรศักดิ์
บทความนี้ให้รายละเอียดเกี่ยวกับ ครอบครัวและพี่น้อง ของ สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) ซึ่งเป็นขุนนางผู้ทรงอิทธิพลอย่างยิ่งในสมัยสยามยุคก่อน โดยระบุว่าท่านเป็นบุตรของสมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาประยูรวงศ์และท่านผู้หญิงจัน ข้อมูลประวัติศาสตร์ชี้ให้เห็นว่าท่านมีพี่น้องร่วมบิดามารดาเดียวกันรวมทั้งสิ้น 9 คน แบ่งเป็นชาย 3 คน และหญิง 6 คน อย่างไรก็ตาม มีเพียง 5 คน เท่านั้นที่เติบโตจนบรรลุนิติภาวะและมีบทบาทสำคัญในราชการแผ่นดิน อาทิ เจ้าคุณหญิงแข ผู้ดูแลฝ่ายใน และ พระยามนตรีสุริยวงศ์ (ชุ่ม บุนนาค) ผู้มีบทบาทด้านการทูต เนื้อหาโดยรวมจึงเป็นการนำเสนอ สายสัมพันธ์ในตระกูลบุนนาค เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจโครงสร้างสมาชิกผู้สืบเชื้อสายใกล้ชิดของรัฐบุรุษผู้นี้ได้ชัดเจนยิ่งขึ้น
มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา. สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ
สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์
สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาประยูรวงศ์ (ดิศ บุนนาค)
พระยามนตรีสุริยวงศ์